Wetenschap

Vanaf het jaar 2000 is er veel onderzoek gedaan naar de interactie tussen het immuunsysteem, het zenuwstelsel en het brein, iets wat ook wel de psychoneurobiologie genoemd wordt. Hierbij staat het stimuleren van de natuurlijke immuniteit centraal. Emoties kunnen, bewust of onbewust, processen in de hersenen in werking zetten die de genezing kunnen bevorderen en zelfs pijn kunnen laten verdwijnen.

Wat de geest niet kan zeggen, vertelt het lichaam. Dit noemen we ook wel somatisering. Emoties zijn ook biologie en het lichamelijk ziek worden kan dan ook een onbewuste schreeuw om aandacht en liefde zijn. Bij patiënten bestaat er echter een harde weerstand tegen somatisering. Men gelooft niet dat ziekten en lichamelijke klachten een bepaald verband houden met emoties en het onderbewustzijn en geloven dat het dan vooral “tussen de oren” zit. Maarten Klaver, de Nederlandse specialist op het gebied van onverklaarde ziekten geeft aan dat dit begrijpelijk is: “Zodra je erkent dat emoties een rol spelen, erken je eigen verantwoordelijkheid. In onze cultuur voelt dit al snel als je eigen schuld. De oorzaak buiten jezelf leggen is natuurlijk veel comfortabeler.” Daarmee ben je echter niet geholpen.

Evidence based

Diagnoses, behandelingen en beleidskeuzes worden in de moderne gezondheidszorg steeds meer bepaald door management, technologie, efficiëntie, protocollen en wetenschappelijke modellen. Hierdoor vermindert rechtstreeks contact met de patiënt en komt de therapeutische potentie in verdrukking.

Gezien vanuit een meer holistisch mensbeeld betekent zintuiglijkheid en lichamelijkheid een belangrijke weg naar de heling van de mens. Dit mindert namelijk de angst en bevordert het vertrouwen. Aandacht voor het verhaal van de patiënt en een manuele behandeling kan helpen om complex psychisch letsel, zoals bij zelfverminking of eetstoornissen het geval is, te helen, zoals hoogleraar kinesitherapie Eddy Neerinckx van de KU Leuven stelt. Hier moet de scheiding tussen de puur fysieke en puur psychologische zorg doorbroken worden.

Bronnen